4 mooie lessen die het programma Dream School mij leerde

25 okt 2021 | Persoonlijke groei | 9 reacties

Naast dat ik op tv graag kijk naar getalenteerde thuisbakkers, enthousiaste huizenkopers en af en toe naar rennende politieagenten, is er één programma dat ik het aller-allerliefst kijk: Dream School. Met name omdat ik het bijzonder vind om te zien hoe jongeren een tweede kans krijgen, die tweede kans soms ook aangrijpen en bijzondere lessen leren op hun pad daarnaartoe. Maar ook omdat ik van de waardevolle lessen van hun gastdocenten zelf heel vaak wat opsteek. Dit zijn 4 mooie inzichten uit het programma die ik zelf in mijn oren heb geknoopt.

Over Dream School

Tot een jaar geleden kende ik dit programma niet eens. Geen idee onder welke steen ik had geleefd, want dit is nou net een programma voor mij. Dream School is niet de zoveelste realityserie waarin zogenaamde “probleemjongeren” herrie trappen. Het programma laat juist zien dat het labeltje “probleemjongere” niet zomaar op iemand kunt plakken, en dat achter elke schoolverlater een verhaal schuilgaat.

Waar Dream School over gaat? In dit programma is een bijzondere school gecreëerd door rector Eric van ‘t Zelfde en bokser Lucia de Rijker. Zij begeleiden, samen met vele gastdocenten en een team van jongerenwerkers, tien jongeren die om verschillende redenen niet meer naar school gaan. Veel van hen hebben heel wat meegemaakt in hun jonge leven (verslaafde familieleden, uithuisplaatsing, pesterijen en andere heftige dingen). In Dream School krijgen zij de kans om opnieuw te werken aan hun toekomst en te ontdekken wat die toekomst voor hen precies inhoudt. Door het continue contact met andere jongeren lopen ze regelmatig tegen hun eigen valkuilen en leerpunten aan.

Zowel de jongeren als de gastdocenten leren tijdens Dream School allerlei lessen, vooral over het leven. Ook ik als kijker zit regelmatig ontroerd naar het tv-scherm te kijken. Dit zijn 4 lessen uit het programma die me in het bijzonder zijn bijgebleven.

Les 1. Je kunt niet “lukken” of “mislukken”

Deze uitspraak hoorde ik in een van de eerste afleveringen en bezorgde me oprecht kippenvel. Ik vond ‘m zo raak en hij raakte me ook persoonlijk, omdat ik rond mijn twintigste vaak genoeg dacht dat ik “mislukt” was door de dingen die ik (nog) niet had bereikt.

Maar eigenlijk bestaat er niet zoiets als lukken of mislukken in het leven. De Zuidas-advocate in haar mooie mantelpakje en met haar Jaguar voor de deur en drie voorbeeldige kinderen is niet “gelukt”. Zo is ook een jongere die van school is getrapt en geen bijbaan heeft niet “mislukt”. Gerechten kunnen mislukken. Examens kunnen lukken. Maar jij als mens kunt niet lukken of mislukken. Waar je nu ook staat, het is niet zo dat alles is verpest als je niet bent waar je had willen zijn.

Vertrouw erop dat het pad dat jij volgt, is hoe het blijkbaar voor jou had moeten lopen. Je hebt nog zoveel dagen, weken, maanden en jaren te gaan. Je kunt nog zoveel dingen doen waar je trots op bent. En van alles wat je hebt gedaan, is er ook al zoveel om trots op te zijn.

Koppel je eigenwaarde niet alleen aan de successen die je behaalt of de dingen die juist compleet mislukken. Je bent zoveel meer dan dat. Vergelijk jezelf ook niet met die rijke strafrechtadvocate, de perfecte mede-moeder op het schoolplein of je vriendin die met alles twee jaar eerder lijkt te zijn dan jij. Vergeet de termen ‘lukken’ en ‘mislukken’. Kijk liever naar wat je goed doet en wat je beter zou kunnen doen – zonder welk oordeel dan ook.

dream school lessen

Les 2. Je kunt altijd een bewuste keuze maken

Als je niet staat waar je wilt staan, komt dat soms door een opeenstapeling van allerlei onbewuste keuzes. Die les leerde strafrechtadvocate Natacha Harlequin de jongeren (kijk hier de aflevering terug). Je hebt twee soorten keuzes: bewuste en onbewuste keuzes. Dat je op een ongelukkig punt belandt, komt meestal niet doordat je daar bewust voor hebt gekozen. Je hebt misschien ooit een bepaalde afslag genomen, niet wetende wat de gevolgen zouden zijn of je hebt ‘ja’ gezegd op dingen omdat het op dat moment voelde alsof je geen andere keuze had.

Om een voorbeeld te noemen: na zeven jaar worstelen met een eetstoornis, stond ik op mijn 20e zeker niet waar ik wilde staan. Ik had nooit gekozen voor deze manier van leven. Ik had wel ooit besloten dat ik meer moest sporten (en nog een beetje meer, en nog wat meer), minder moest eten en daar streng in moest zijn. Door talloze piepkleine keuzes die ik absoluut niet doelbewust had gemaakt, stond ik waar ik stond. Maar dat betekent niet dat je vastzit, zo begon ik ook later in te zien:

Dat je die keuzes onbewust hebt gemaakt, kun je niet terugdraaien. Maar je kunt wel heel bewust vandaag een keuze maken die je wél helpt.

Dat inzicht vond ik zoiets moois. Dat is ook absoluut hoe het voor mij werkte destijds. Ik kon niet in één keer alles beter maken. Ik kon wel bewust kiezen om dat ene taartje wel te nemen, voortaan niet meer hard te lopen, hulp te zoeken en er met vriendinnen open over te praten. Zo stond ik een paar jaar later alsnog waar ik wilde staan – eetstoornisvrij.

Voor wel meer dingen geldt, dat verandering begint met één enkele keuze. Kijk welke keuze je vandaag nog kunt maken om een stap verder te komen. Kun je vandaag iemand in vertrouwen nemen? Vandaag een keer niet toegeven aan die slechte gewoonte? Vandaag eens ‘nee’ zeggen tegen een taak waar je de puf niet voor hebt? Neem de regie over dat wel binnen jouw bereik ligt.

Je kunt niet je hele leven in één dag veranderen. Je kunt wel vandaag één stap zetten richting de verandering die je zo graag zou zien.

dream school lessen

Les 3. Oordeel niet over anderen op basis van wat je ziet

Ook wel: don’t judge a book by its cover. Bekt net wat lekkerder.

Dat laat het format van Dream School in zijn geheel zien. Het is heel gemakkelijk om snel je oordeel over anderen klaar te hebben:

  • “Zij doet ook niets op een dag.”
  • “Jeetje, werk je niet wat veel als je ook kinderen hebt?”
  • “Hij blijft daar ook lang in hangen.”
  • “Heeft ze nou nog steeds geen baan?”
  • “Laat ze haar kind echt in zo’n klein huis opgroeien?”
  • “Woont hij nou nog steeds thuis?

Ik denk dat we onbewust heel vaak oordelen op een dag. Ik zie mezelf zeker als een open-minded persoon, maar ook ik oordeel waarschijnlijk nog (onbewust?) meer dan ik zou willen. Dream School laat zien dat iedereen een verhaal heeft. Dat het heel makkelijk is om iemand het label “probleemjongere” op te plakken, maar dat er vaak een enorm verdrietig verhaal achter zo iemand schuilgaat. 

Zo geldt voor veel meer situaties dat je niet het hele verhaal kent. Het is heel simpel om af te gaan op wat je ziet of weet en daar je mening over klaar te hebben. Maar probeer die eens in te slikken als je het verhaal van de ander niet kent. Niet alleen voor de ander, maar ook voor jezelf. Hoe mooi is het als je je focust op jezelf en minder energie steekt in wat anderen wel of niet zouden moeten doen?!

Het programma heeft mij in elk geval geïnspireerd om kritischer naar mijn eigen meningen te kijken. En vaker te denken: “Heb ik eigenlijk wel voldoende reden om dit te vinden en te zeggen?”.

Les 4. Schaamte maakt dingen alleen maar erger

Schaamte over grote levenskeuzes of over je verleden helpt je zeker niet te groeien. Milouska Meulens, presentatrice bij het Jeugdjournaal, vertelde dat zij door zich te schamen voor haar verleden zelfs uiteindelijk in een burn-out belandde (zie hier het fragment). Ze had zich “letterlijk kapot geschaamd”.

Zodra je open bent over dat waar je je voor schaamt, kun je checken of je schaamte wel terecht is en neem je ook het taboe weg. Vaak blijkt pas als je open bent dat er meer mensen zijn dan jij die ergens onzeker over zijn. Of dat je niet de enige bent die iets heeft meegemaakt.

Schaamte kan je houden waar je nu staat: in een hokje van jezelf bekritiseren en je schuldig voelen over alles. Had je het maar anders gedaan.

Groei ontstaat vaak pas als je open bent en stopt met jezelf te pijnigen voor dingen die je hebt gedaan of die je zijn overkomen. Als je erover gaat praten, naar buiten treedt en kijkt naar een oplossing in plaats van te hangen in “Hoe kan ik zo stom zijn geweest?” of “Wat zullen anderen wel niet zeggen?”.

Dus schaamte is niet erg; iedereen heeft het. Maar blijf er niet in je eentje mee zitten. Steek het niet onder stoelen of banken. Deel het en voorkom dat jouw hoofd en bordje zo vol raken dat je je kapot schaamt.

Kijk jij weleens Dream School? Wat vind jij van het programma?

Door Romy

Tikgrage theeleut. Nooit uitgekletst. Ik inspireer je graag om vaker vrolijk in het leven te staan. Dat doe ik door goudeerlijke en persoonlijke teksten te schrijven en liefdevolle tips te delen. Mét een vleugje humor.

Ik ben benieuwd wat jij vindt…

9 Reacties

  1. Naomi

    Het is zo’n prachtig programma. Vanaf het eerste seizoen heb ik alle afleveringen gekeken en mijn juffenhart gaat er altijd sneller van kloppen. Heel veel respect voor het team én de leerlingen.
    Dat het wordt uitgezonden, voelt soms bijna alsof ik dingen weet die ik als buitenstaander niet zou moeten weten (want die ‘horen’ in het dossier van een kind), maar juist door dit te laten zien, denk ik dat er meer begrip ontstaat voor de zogenaamde moeilijke jongeren.

    En de lessen die jij noemt, zijn niet alleen belangrijk voor hen, maar voor iedereen. Dus dat is ook gelijk mooi meegenomen;).

    Antwoord
  2. Ida

    Wow, prachtig Romy hoe jij dat schrijft! Dankzij jou kijk ik nu ook naar Dream School en ik vind het echt een mooi programma. Het raakt me omdat er zoveel wijze lessen uit voort komen. Het inspireert mij ook en ik vind het zo boeiend om de verhalen van de leerlingen maar ook die van de (gast) docenten te horen. Niemand is mislukt en iedereen is uniek zoals hij/zij is en mag er zijn. Iedereen is evenveel waard. Net als Willy Wortel die zoveel had meegemaakt in zijn jeugd en nu zo succesvol is en wijze raad geeft. Ik hou van zulke programma’s! Net zoals dat ik met veel plezier jouw blog lees!

    Antwoord
    • Ida

      *Willie Wartaal bedoelde ik natuurlijk, haha. Willy Wortel is een goede uitvinder, hihi😂

      Antwoord
  3. Meaghan

    Wat mooi dat jij deze lessen hebt getrokken uit het programma. Ik kijk al sinds seizoen 1 Dream School en ik vind het ook een prachtig programma. Vooral de les van Milouska Meulens had mij ook echt geraakt. Ik kan niet wachten op de andere aflevering. Ben zo benieuwd hoe de jongeren zich gaan ontwikkelen.

    Antwoord
  4. Audrey

    Mooi artikel! Ik vind Dream School inderdaad ook een prachtig programma. Les 3 is inderdaad voor mij de belangrijkste geweest: iedereen heeft een eigen achtergrondverhaal en dat is van invloed op hoe je nu leeft of reageert op dingen. Ik vind het ook altijd wel mooi hoe ze vaak de focus leggen op wat je eigen rol in een situatie is – want dat kun je wel aanpassen, als dat met de ander niet lukt.

    Antwoord
  5. Giovanna Jansen

    Ik ken het programma niet, maar vind het wel hele mooie lessen inderdaad.

    Antwoord
  6. Lotte

    Wat heb je die lessen mooi verwoord! Ik herken er veel van terug uit de afleveringen.
    En ik ben echt dol op het programma. Als docent vind ik het ook leerzaam om te zien, ik haal er veel inspiratie uit over hoe om te gaan met leerlingen die ergens mee worstelen.

    Antwoord
  7. Zo simpel is dan geluk

    Zelf heb ik het programma nog nooit gezien, maar zo te lezen breng het wel waardevolle lessen met zich mee.

    Antwoord
  8. Nikita

    Zelf kende ik het programma alleen doordat jij het al eens eerder hebt genoemd, maar ik kijk het niet. Terwijl ik dit soort programma’s wel altijd heel mooi vind. Juist omdat er vaak zoveel mooie lessen in zitten. Maar ik haal vaak wel lessen of ‘inzichten’ uit bepaalde zinnen of gesprekken van personages uit Netflix-series. Misschien ook als je de verhalen van sommige jongeren hoort is het altijd goed om stil te staan en dankbaar te zijn dat jij wel in een warm gezin kon opgroeien. Want sommige jongeren hebben zoveel meegemaakt. Daar moest ik ook aan denken toen ik dit las. Voor mij kwam les 4 aan, omdat ik zo lang slecht in mijn vel heb gezeten en ook hele stomme periodes heb gehad. Maar zoals een van mijn favoriete quotes dan zegt: ‘Everybody has a chapter that they don’t read out loud’. Maar de lessen die je noemt zijn wel heel mooi en zijn er om mee te nemen!

    Antwoord

Een reactie versturen

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Recente blogs