slechte concentratie concentratietips

Slechte concentratie? 12 tips om gefocust te blijven (ook bij drukte)

  • 7 februari 2023
  • 2 Reacties

Afleiding ligt altijd op de loer. Is je rinkelende telefoon niet de boosdoener, dan is het wel de fanatieke groepsapp van je schoonfamilie, een e-mail die je aandacht trekt of een “Oh even kijken of…”-gedachte. Voordat je er erg in hebt, ben je vijf minuten lang verzeild in receptvideo’s, hondenfilmpjes en life updates van je achternicht op Instagram. Vaarwel focus! Daarom heb ik me de afgelopen jaren veel verdiept in productiviteit, leren concentreren en je focus behouden. Via boeken, cursussen en (eigenlijk vooral) door teksten te schrijven voor een productiviteitstrainingsbureau. Een goed moment voor een recap: dit zijn mijn 12 fijnste tips tegen een slechte concentratie.

1. Ontdek een werkritme dat voor jou werkt

Deze concentratietip heeft voor mij het grootste verschil gemaakt. Ik ben voor mezelf een paar dingen gaan onderzoeken:

  • Wanneer is mijn concentratie het best en wanneer heb ik juist een slechte concentratie?
  • Wat voor typen taken doe ik zoal in een week (teksten schrijven, interviews afnemen, feedback verwerken, kennismakingsgesprekken voeren, overleggen met opdrachtgevers, administratie bijwerken, offertes maken, etc.)?
  • Wat zijn taken waar ik mijn hoofd volledig bij moet houden en bij welke taken is dat minder hard nodig?
  • Welke taken kosten energie en welke geven me juist energie?
  • Wat helpt me op momenten met een slechte concentratie om me beter te focussen?

Als je van jezelf weet wanneer je focus op z’n best is, kun je op die momenten de taken plannen die de meeste concentratie vereisen. Op minder productieve momenten plan je taken waarbij je aandacht minder hard nodig is. En weet je van jezelf dat bepaalde taken veel energie slurpen? Plan dan daarvoor of daarna iets wat je juist energie geeft. Denk aan een wandeling, een brainstorm met een collega of iets anders waar je blij van wordt.

Zo zijn dit “regels” die ik zoveel mogelijk doorvoer om mijn concentratie op peil te houden:

  • Ik ben zelf op mijn productiefst in de ochtend. Die tijd houd ik daarom graag vrij voor schrijfopdrachten. Interviews en gesprekken plan ik liever op andere momenten op de dag.
  • Kennismakingsgesprekken en brainstorms plan ik aan het eind van de middag. Dan heb ik niet de concentratie om me op ingewikkelde teksten te storten, maar ben ik wel in de praatmodus.
  • Ik begin de dag graag met simpele taken: facturen versturen, e-mail wegwerken, etc. Daarmee eindig ik de dag ook, omdat mijn concentratie aan het eind van de dag afneemt.
  • Een interview of kennismakingsgesprek is superleuk, maar kost ook energie. Daarom ga ik daarna graag wandelen of doe ik iets anders wat minder focus vraagt.

Zo kun je ook voor jezelf een werkritme ontdekken waarmee je zoveel mogelijk uit je concentratie haalt.

slechte concentratie concentratietips

2. Beantwoord niet elk telefoontje, appje, etc. direct

De telefoon blijft wel gaan. Is het niet voor een belletje van je vraaggrage collega, dan is het wel voor nieuwe Instagram-posts, dringend NOS-nieuws of de doorgestuurde vakantiefoto’s van je beste vriendin. In principe kun je elke seconde nieuws en berichten bekijken. Als je dat doet, is je concentratie alleen met de noorderzon vertrokken. Ik had er ook een handje van om elk telefoontje aan te nemen en appjes niet lang onbeantwoord te laten. Nu kijk ik daar anders tegenaan.

Belafspraken met mijn opdrachtgevers plan ik het liefst in. Dan weten zij en ik zeker dat ik op dat moment met volle focus bij hen ben. Telefoontjes alsmaar oppakken is niet best voor je concentratie, maar je kunt daarbij ook de ander niet optimaal helpen.

Een voorbeeld:

Ik zat midden in een tekst over familiesystemen en werd ondertussen gebeld door opdrachtgever X over de tekst over zonnepanelen die ik voor hem had geschreven. Of ik regel 3 misschien kon aanpassen. Ik zit dan alleen totaal niet in de zonnepanelen, moet eerst een tijdje zoeken naar het document en kan vervolgens uiteraard niet meteen op een alternatief voor die zin komen. Hebben we allebei weinig aan! Dan kunnen we beter een moment prikken waarop ik dat document voor mijn neus heb, al naar die zin heb gekeken en een goede suggestie paraat heb.

Zie je telefoon niet als leidend voor je agenda. Zie je agenda als leidend voor wanneer je wel en niet je telefoon oppakt. Het is prima om te laten weten dat je over een half uur beschikbaar bent en nu door te gaan met waar je mee bezig was. Ook appjes kunnen vaak ook prima een half uur of een uur wachten op een reactie. Zolang je maar helder communiceert! Ik pak zelf geregeld telefoontjes niet op, maar geef altijd direct aan wanneer ik wél bereikbaar ben.

3. Leg je telefoon uit het zicht (of stel ‘m goed in)

Het helpt ook al als je telefoon niet binnen handbereik ligt, zodat je oog niet direct op iedere melding valt. Je kunt het radicaal aanpakken door je telefoon in een lade op te bergen, maar voor mij werkt het al goed om mijn mobiel achter de laptop te leggen. Mijn oog valt dan minder snel op mijn telefoon, waardoor ik minder vaak “Even checken of…”-neigingen krijg.

Overigens zijn veel telefoons, waaronder de nieuwste iPhone 14, uitgerust met allerlei snufjes om telefoonverleidingen beter te weerstaan. Zo weet ik van mijn oude iPhone dat je op Apple-telefoons je schermtijd kunt inzien. Best confronterend soms, maar wel een goede stok achter de deur om wat te minderen! Via de schermtijdfunctie kun je jezelf ook limieten op leggen als het echt de spuigaten uitloopt. Je kunt kiezen voor een limiet per app (bijvoorbeeld maximaal vijftien minuten per dag op Instagram) of voor een totaallimiet voor je telefoongebruik.

Ook kun je per app bepalen of je de notificaties aan- of uitzet. Daarnaast kun je specifieke groepsapps dempen als je dagelijks wordt overspoeld door niet-grappige memes of babyfoto’s waar je niet per se onder werktijd behoefte aan hebt.

slechte concentratie concentratietips
Foto gemaakt door Gea van Blooming Picture.

4. Las soms 4G-loze tijd in

Je telefoon wegleggen betekent niet dat de bliepjes en piepjes het ook voor gezien houden. Die hoor je ook vanachter de laptop nog wel. Als ik merk dat ik echt een slechte concentratie heb, dan leg ik mijn telefoon weg én zet ik mijn 4G en wifi uit. Dat betekent dat ik nog wel gebeld kan worden, maar dat ik niet meer door elk appje of mailtje word opgeschrikt. Vaak doe ik dat dan een uur lang en zet ik daarna de meldingen weer aan.

Overigens heb ik zelf al bijna alle notificaties uitstaan. Alleen voor WhatsApp en e-mail ontvang ik meldingen op mijn telefoon; voor Instagram, Twitter, Facebook, NOS, etc. allemaal niet. Dat is voor mij de belangrijkste concentratietip geweest. Ik grijp veel minder vaak naar mijn telefoon sinds ik niet meer van elke Instagram-DM of mogelijk leuke Facebook-post een bericht krijg.

5. Slechte concentratie? Wissel tegenzin-taken af met leukere dingen

Als je een opdracht met heel veel tegenzin (en na het nodige uitstelgedrag) oppakt, is het niet gek dat je er na anderhalf uur op uitgekeken bent. Hoewel waarschijnlijk menig productiviteitsgoeroe zou zeggen dat je niet zomaar de handdoek in de ring moet geven, geloof ik het tegendeel. Als je jezelf ergens na een tijdje echt niet meer toe kunt zetten, stort je dan júist op iets anders. Dat geeft je frisse energie om daarna de uitgestelde taak opnieuw op te pakken.

Sowieso geloof ik dat afwisseling belangrijk is om je focus te behouden. Oké, multitasken is bewezen niet de beste productiviteitsstrategie. Dus doe niet alles door elkaar heen. Maar het kan wel prettig zijn om bijvoorbeeld elk uur of elke twee uur van type taak te wisselen. Puur zodat je niet de hele ochtend alleen maar met dat ene dodelijk saaie verslag bezig bent en zodat je niet na vijf uur interviewen je aandacht verliest.

Zelf ben ik een stuk productiever als ik op maandag deel 1 van dat verslag uitwerk, op dinsdag deel 2 en op woensdag deel 3. Tussendoor pak ik andere taken op. Dat maakt het behapbaar en zorgt ervoor dat ik geconcentreerd aan die taaie taak kan blijven werken.

slechte concentratie concentratietips

6. Kom regelmatig achter je scherm vandaan

Van urenlang naar een scherm staren word je ook gewoon moe. Dat ligt niet aan jou of aan hoeveel je geslapen hebt. Het werkt gewoon niet. In mijn studententijd probeerde ik dit elke dag opnieuw. Ik kon acht uur lang in de studiezaal zitten en baalde dan als een stekker wanneer mijn ogen rond twee uur zo goed als dicht vielen. Een knaller van een middagdip kwam opzetten, juist omdat ik mezelf de hele tijd pushte om te blijven schermstaren en productief te zijn. Inmiddels heb ik door dat dát niet de methode is.

Het helpt om regelmatig je bureaustoel te verruilen voor de buitenlucht, voor een lunchplek of op z’n minst voor een andere ruimte. Las pauzes in, doe soms iets aan beweging (al is het maar een paar keer op en neer springen), lunch ergens anders dan achter je computer en gun jezelf korte PC-loze momenten.

Even niet werken levert je uiteindelijk tijd op, omdat je concentratie daarna beter is en je dus minder snel doelloos naar een scherm zit te staren.

7. Begin een dumplijstje

Nee hoor, dat heeft niets te maken met de exen waar je geen al te beste verstandshouding meer mee hebt. Ik heb het over het dumpen van gedachten. Leg tijdens je werk een notitieboek voor het grijpen, zodat je daarin alle opkomende gedachten kunt zetten waar je niet nú iets mee moet.

Het is absoluut handig als je brein je er plotseling aan herinnert dat de e-mail van je collega nog op een antwoord wacht. Maar als je daar direct werk van maakt, ligt een slechte concentratie op de loer. Noteer daarom dat soort gedachten op papier om later vandaag naar te kijken. Dan hoef je je er niet druk over te maken dat je het vergeet (het staat immers genoteerd!), maar kun je nu wel verdergaan met waar je mee bezig was.

8. Wapen jezelf tegen ongewenst storen

Jij kunt nog zo goed aan de slag gaan met alle concentratietips die je online hebt gevonden. Maar wat als je mede-thuiswerkende huisgenoot of partner steeds voor grappige YouTube-filmpjes naast je staat? Of als je ouders je graag midden op een werkdag bellen om even bij te kletsen, terwijl er niets dringends aan de hand is? In zulke gevallen is het ook belangrijk om je grenzen te bewaken. Je mag aan mensen aangeven dat je nu even geen tijd hebt of dat je van tijdstip X tot Y ongestoord wilt werken.

Bart en ik werken ook veel samen thuis. Als ik telefoontjes of interviews heb, geef ik dat altijd aan, zodat hij op die momenten niet bij het koffiezetapparaat naast mij hoeft te zijn. Ook bewaren we de grappige video’s vaak tot koffiemomenten of tot de lunch. Dat helpt om niet steeds gestoord te worden.

Ook als je op kantoor werkt, kun je je grenzen hierin aangeven. Zeg bijvoorbeeld tegen je collega dat je nu gefocust ergens aan moet werken, maar over een uur weer aanspreekbaar bent. Dan kunnen anderen daar rekening mee houden.

Wat ook kan helpen: doe je oortjes in of zet een koptelefoon op. Dan raak je minder snel afgeleid én is meteen duidelijk dat jij niet verlegen zit om leuke kletspraatjes.

slechte concentratie concentratietips

9. Werk met een planning

Voor mij werkt het goed als ik een doel heb voor de dag. Dus als ik weet wat ik die dag gedaan wil krijgen en mijn planning heb gemaakt op basis van het aantal uren dat ik heb. Ik weet dan: ik moet me enigszins focussen om de vinkjes te kunnen zetten die ik voor ogen heb. Dat motiveert me om niet te snel afgeleid te raken.

Bovendien is het fijn als je op het moment zelf niet meer hoeft te bedenken waar je je tijd aan gaat besteden. Mij helpt het om mijn to-do-list de dag van tevoren te maken. Ik hoef er dan niet ’s ochtends helemaal opnieuw in te komen door eerst te ontdekken wat ik ook alweer zou gaan doen.

10. Daag je slechte concentratie uit

Als je gewend bent om elke e-mailnotificatie direct te openen, kan het onwennig zijn om “opeens” een uur gefocust ergens aan te werken. Ik heb zelf in mijn studententijd ook moeten leren om mijn spanningsboog te vergroten. Ik begon met een kwartier, maakte daar later een half uur van, toen drie kwartier. Zo kun je jezelf uitdagen om van je “slechte concentratie” steeds iets meer te maken.

Jezelf trainen kan ook een goede truc zijn op een dag waarop de focus ver te zoeken is. Daag jezelf om te beginnen uit om een kwartier je focus op het werk te houden. Neem daarna een pauze. Als dat twee keer is gelukt, kijk je of een half uur ook gaat. Zo kun je er langzaamaan schepjes bovenop doen (uiteraard wel met pauzes tussendoor).

11. Stel tussendoelen (mét een beloning)

Een beloning in het vooruitzicht maakt een concentratietaak minder vervelend. Je weet: ik moet dit een half uur volhouden en dan krijg ik iets leuks. Wat dat “iets leuks” is, kun je zelf bepalen. Uiteraard staat een nieuw Cartier-horloge niet helemaal in verhouding tot een half uur gefocust werken. Maar denk aan beloningen als vijf minuten door Instagram scrollen, even op NOS.nl spieken, het grappige filmpje kijken dat je vriend heeft doorgestuurd, een mini-stukje lopen door het gebouw of een kop thee of koffie halen.

Neem steeds pas pauze op het moment dat je je tussendoel hebt bereikt. Dus bijvoorbeeld als je een half uur ongestoord hebt gewerkt, als je een deel van een taak hebt afgerond of als je een lastige e-mail hebt beantwoord. Zo maak je je dagelijkse to-do-list behapbaar én word je beter in afleiding weerstaan.

12. Als je uitrust, rust dan écht uit (om slechte concentratie te voorkomen)

Voor een goede concentratie is het óók belangrijk dat je soms niet geconcentreerd bent. Dat je languit op de bank ligt te dagdromen over taart en vakanties of dat je op een terrasje mensen zit te kijken zonder doel. Gefocust werken betekent soms ook de focus uitzetten, zo leerde ik van focusexpert Mark Tigchelaar via deze podcast. Niemand kan de hele dag aan staan. Als je dat wel probeert, krijg je juist piekergedachten tijdens werktijd en wordt slapen lastiger, wat je concentratie niet ten goede komt. Geef jezelf daarom ook de rust die je nodig hebt.

Maak afspraken met jezelf zoals:

  • Ik ga elke avond om tijdstip X naar bed, zodat ik minimaal X uur slaap krijg.
  • In het weekend beantwoord ik geen werkmail of appjes over werk.
  • Uiterlijk om tijdstip X klap ik mijn laptop dicht, tenzij er een heel belangrijk spoedje is.
  • Ik neem elke dag lunchpauze en eet mijn lunch in alle rust op, niet achter mijn computer.
  • Als ik na 17.30 uur word gebeld voor werkdingen, neem ik de telefoon niet meer op.

Gebruik de tijd waarin je focus uit kan ook echt voor rustgevende activiteiten. Dat helpt om later weer mét focus aan het werk te gaan.

Ken jij nog meer handige concentratietips of lifehack-apps om je focus te verbeteren?

Dit artikel bevat een betaalde samenwerking met T-Mobile.

slechte concentratie

BLIJF OP DE HOOGTE

Laat je e-mailadres hieronder achter. Dan stuur ik je een mailtje zodra ik een nieuw bericht heb geplaatst.

blogger romy vakervrolijk

Door Romy

Tikgrage theeleut. Nooit uitgekletst. Ik inspireer je graag om vaker vrolijk in het leven te staan. Dat doe ik door goudeerlijke en persoonlijke teksten te schrijven en liefdevolle tips te delen. Mét een vleugje humor.

Ik ben benieuwd wat jij vindt…

  1. Naomi 7 februari 2023 op 8:26 am - Beantwoord

    Notificaties uitzetten bleek bij mij ook echt één van de beste trucs ooit om me te concentreren. Ik krijg alleen van appjes een notificatie en dan ook nog zonder geluid. Die dumplijst waar jij het over hebt vind ik ook wel een heel goed idee.

  2. Daenelia 7 februari 2023 op 9:31 am - Beantwoord

    Ik merk zelf dat mijn energie over de dag verdeeld veranderde in de loop der jaren. Vrogeger (oma vertelt) had ik enorme energie van 8 uur tot 12.30 (dan ging ik lunchen) en dan een dipje van 2 uur tot 4 uur. En dan om 4 uur kon ik echt weer losbarsten tot een uur of 5. Zo’n restje aan het einde van de dag was altijd erg productief! Tot ik een baan kreeg waarbij ik maar tot half vier werkte … Maar goed, dan had ik thuis dus mijn meest productieve uurtje van de dag! Jammer, baas! 😀
    Nu ik voor mezelf werk kan ik gelukkig lekker zelf bepalen om gebruik te maken van mijn meest productieve tijd. Helaas ben ik nu dus dat uurtje in de namiddag kwijt. Daar staat tegenover dat ik geen middagdip meer heb en dus 2 productievere uren in de middag terug heb! En nu heb ik een mini-pauze waarbij ik vaak jouw blog lees 🙂 Heerlijk!

Recente blogs

Meisje-meisje? | Over omgaan met vooroordelen

6 oktober 2017|Persoonlijke groei|

Gewoon jezelf zijn. Het klinkt zo simpel, maar is af en toe nog best een uitdaging. Zeker als je te maken krijgt met verwachtingen of vooroordelen over wie andere mensen denken dat jij bent. Regelmatig merk ik dat mensen je denken te kennen op basis van één eigenschap of een eerste indruk, terwijl je eigenlijk zoveel meer bent dan dat. Misschien sta je bekend als een meisje-meisje, het moederfiguur, de carrièrevrouw of de ideale schoondochter. Of misschien zie je jezelf ook wel op die manier. Maar wat nu als je als meisje-meisje een tomboy-outfit wil aantrekken? Of als je als ideale schoondochter dat imago eens flink van je af wilt schudden?

Het leven is te kort om…

8 september 2020|Persoonlijke groei|

De ellenlange wachtrij voor de kassa, de witheid van je tanden of die ene verspreking in je presentatie... Soms gaat een groot deel van je energie of gedachten op aan iets wat helemaal niet zo belangrijk is. Toch jammer dat dat op het moment zelf soms zo anders lijkt. Dan is het alsof niets telt behalve die Colgate-smile, de snelheid waarmee je weer bij de auto bent, dat ene kritiekpuntje op je presentatie of welk pietluttig ding dan ook. Maar hé, is het leven niet te kort om je dáár druk over te maken? Ik deel nog 31 dingen waar het leven veel te kort voor is.

4 tips voor als je te veel moet van jezelf

12 april 2017|Persoonlijke groei|

"Ik moet nog naar mijn werk, een vriendin bezoeken en boodschappen doen. Oh ja, ik moet ook nog een artikel schrijven, mijn e-mail checken en niet vergeten om mijn moeder even te bellen." Moeten, moeten, moeten. Het is bij veel mensen (ook bij mij!) misschien wel een van de meest voorkomende woorden in hun vocabulaire. We moeten met elkaar van alles, terwijl er helemaal geen tijd is om dat allemaal te doen. Hoe doe je dat nu: overleven in een wereld waarin je meer 'moet' dan dat je kunt doen? Ik bedacht een paar tips waar jij en ik hopelijk mee uit de voeten kunnen.