Waar sommige mensen nooit meer naar huis willen, tel ik stiekem juist de dagen af. Ik vind op vakantie zijn leuk. Echt. Maar al vanaf jongs af aan gaan vakanties bij mij ook gepaard met heimwee. Ik heb vaak moeite met afscheid nemen van onze thuishaven en mis altijd wel dingen van mijn eigen stekkie. Tegelijkertijd vind ik het wel oprecht leuk om nieuwe plekken te ontdekken. Ik laat me dan ook nooit door de heimwee leiden om níet op reis te gaan. In mijn 25 jaar heimwee-ervaring heb ik een aantal tips tegen heimwee ontdekt die mij helpen om er beter mee om te gaan. Vraag jij je ook af wat te doen tegen heimwee? Dan zijn deze tips voor jou.

Wat is heimwee?

Heimwee betekent dat je op een andere plek intens verlangt naar thuis of naar de routines die je thuis hebt. Je snakt bijvoorbeeld naar je eigen bed, naar je huisdier of naar de mensen die je van thuis moet missen. Heimwee kan allerlei emoties teweegbrengen, zoals somberheid, stress of angst. Je kunt ook fysieke spanningsklachten krijgen als heimwee je veel stress geeft. Denk aan misselijkheid, buikpijn, slaapproblemen, huilbuien of zelfs klachten als hoofdpijn of hartkloppingen.

Heimwee is geen aanstelleritus

Zo, dat wilde ik even zeggen. En gelukkig beaamt ook expert Ad Vingerhoets, hoogleraar Emoties en Welbevinden aan Tilburg University, dat. Volgens hem is heimwee vergelijkbaar met somber zijn na een heftige gebeurtenis.

Heimwee is heel normaal en komt voor in allerlei gradaties. Ik zou van mezelf zeggen dat ik een milde vorm heb: ik zie er altijd een beetje tegen op om op reis te gaan, maar ben dat vaak al snel weer vergeten als ik op de bestemming ben. Maar er zijn ook mensen die zo veel heimwee hebben dat langer dan een dag van huis weg zijn er eigenlijk niet in zit.

Over heimwee wordt soms wat lacherig gedaan. Iedereen mist weleens het pak hagelslag van thuis of de fijne supermarkt die je alleen op je eigen adres om de hoek hebt. Maar heimwee gaat veel verder dan het hagelslag-missen-gevoel. Het is een intens gemis van je vertrouwde omgeving, waarbij je je zelfs down kunt voelen of op z’n minst minder geniet van het moment.

Heimwee kun je voelen als je op vakantie bent, maar ook na een verhuizing. Het principe is hetzelfde: je gaat je (eerdere) thuisomgeving idealiseren en hebt daardoor moeite om de plek waar je nu bent als (tijdelijke) nieuwe verblijfplaats te accepteren. Het liefst zou je misschien de eerste de beste trein naar huis pakken. Dán pas is je gevoel van heimwee echt weg. Maar ja, dat is natuurlijk niet de oplossing; je bent niet voor niets op vakantie gegaan.

Mijn tips tegen heimwee

Volgens sommigen is de enige echte tip tegen heimwee dat je huiswaarts keert en de vakantie op je buik schrijft. Maar ja, daarvoor ben je niet op vakantie gegaan. En je angststem volgen is sowieso geen strak plan. En als je eerlijk naar jezelf kijkt, wil je dat misschien ook niet echt. Mijn ervaring is dat heimwee pas minder kan worden als je tóch op vakantie gaat en kunt ervaren dat het gevoel kan wegebben. Ik deel graag mijn 7 tips tegen heimwee die hierbij hebben geholpen.

1. Accepteer je heimwee (er is niets gênants aan!)

Je vindt er misschien van alles van dat je heimwee hebt. Kinderachtig. Stom. Ondankbaar. Raar. Dat zijn althans zomaar een paar oordelen die ik over mijn heimwee heb of heb gehad. Maar het is toch echt zo dat je de heimwee pas kunt dempen als je zelf accepteert dat je hier last van hebt.

Stop met jezelf kwalijk nemen dat je verlangt naar huis en omarm dat dit nu eenmaal iets is waar je last van hebt. Je moet hiermee dealen, of je nu wilt of niet. Dan maak je het jezelf een stuk makkelijker als je niet ook nog allerlei negatieve oordelen op je heimwee plakt.

Sta de angst, het verdriet of het vervelende gevoel toe en kijk naar wat jij nodig hebt, in plaats van je schuldig te voelen.

2. Neem een stukje van thuis mee naar je vakantieadres

Dit is zo’n simpele en praktische tip tegen heimwee dat ik hem haast zou vergeten. Op allerlei manieren kun je stukjes thuis meenemen op vakantie, zodat ook je bestemming nog een beetje als thuis voelt. Dat kan van alles zijn: van de ingrediënten voor je lievelingsontbijt tot een reeks foto’s van je kat, en van dat ene fijne nachtlampje (kinderen kunnen soms niet zonder!) tot een bepaalde knuffel. Neem het mee!

Als kind sjouwde ik bijvoorbeeld elke vakantie een plastic tas vol knuffels mee, omdat ik me daardoor meer thuis kon voelen. Tegenwoordig heb ik geen pluche beesten meer nodig voor een thuisgevoel. Maar ik ga bijvoorbeeld niet op vakantie zonder een paar ingrediënten voor mijn lievelingshavermout én mijn favoriete theesmaak mee te nemen.

Uiteraard kun je ook dierbare spullen mee op reis nemen. Niets mis met een fotolijstje meesjouwen of een dierbaar sieraad dragen dat jou aan iets moois herinnert. Als jou dat een thuisgevoel geeft, neem het mee! En laat los dat dat gek zou zijn.

3. Neem routines van thuis mee

Dat je je thuisomgeving mist, kan er ook aan liggen dat je veel waarde hecht aan je vertrouwde routines. Je vindt het heerlijk om thuis elke ochtend te starten met een kop koffie en een podcast in je oren of je eindigt graag de avond met een meditatie. Als jij dat soort dingen fijn vindt om te doen, doe ze dan ook lekker op vakantie. Je bent dan misschien op een andere plek en sommige dingen verlopen anders, relaxter of meer op vakantietempo. Maar dat betekent niet dat jij je dagelijkse meditatie moet schrappen of ‘s ochtends niet naar een podcast kunt luisteren.

Kijk hoe je fijne rituelen ook in je vakantie kunt inbouwen. Misschien niet elke dag (uit eten gaan in plaats van mediteren ‘s avonds is ook fijn!), maar wel een aantal keer. 

Zo neem ik zelf graag een klein tasje met knutselspullen mee als we naar een huisje op vakantie gaan, en stop ik ook weleens mijn hardloopschoenen in mijn tas om op vakantie een rondje te rennen. Ik kan veel meer genieten van vakanties sinds ik doorheb dat ik echt niet alles wat ik thuis graag doe, hoef te laten als ik op reis ben.

Lees ook: Ontspannen op vakantie gaan? 13 tips om je volle hoofd thuis te laten.

4. Praat open over je heimweegevoelens

Waarschijnlijk ben je niet in je uppie op vakantie of heb je anders op z’n minst iemand in je contactenlijst staan bij wie je je hart kunt luchten. Blijf niet in je eentje met de heimwee zitten, maar deel waar je mee zit en geef aan waar je behoefte aan hebt. Zo vertel ik het altijd eerlijk tegen Bart als ik even thuis mis. Hij slaat dan een arm om me heen en luistert naar me. Ook al herkent hij het gevoel van heimwee zelf totaal niet, hij kan er wel voor me zijn. 

Ook als je met vrienden, schoonouders, ouders of zelfs collega’s op reis bent, zou ik zeggen: deel alsnog waar je mee zit. Het wordt allemaal zoveel luchtiger als je niet in je eentje met het vervelende gevoel hoeft te dealen.

5. Bel of app met het thuisfront (maar niet overdreven vaak!)

Als je thuis echt mist, kun je altijd nog naar de telefoon grijpen. Bel iemand op van het thuisfront of app je ouders, een vriend, de kattenoppas, etc. Als je dat drie keer per dag doet, is het misschien niet heel bevorderlijk voor je heimwee. Dan ga je ongetwijfeld iedereen extra missen. Maar één keer per dag of eens in de zoveel dagen is prima. 

Zo vind ik het altijd heel fijn om van mijn moeder filmpjes van een enthousiast spelende Pippa te ontvangen. Niet dat ik bang was dat mevrouw zich stierlijk verveelde, maar het doet me weer even beseffen “Oh ja, alles loopt thuis gewoon op rolletjes terwijl ik weg ben!”.

Lees ook: Vakantie thuis vieren? Met deze 16 tips maak je het leuker.

6. Verdiep je vooraf in de omgeving en in leuke dingen

Het schijnt te helpen tegen heimwee als je zelf betrokken bent bij het uitzoeken van de vakantiebestemming. Zodra je zelf ook achter de bestemming staat en enthousiast bent over wat daar te beleven valt, is er al meer iets om naar uit te kijken. Bovendien weet je waar je terechtkomt. Dat helpt al.

Mij helpt het enorm om me actief voor te bereiden op de reis en naar leuke plekken op zoek te gaan. En doe dat óók als jij niet zelf de organisator of Hoofd Vakantie Boeken bent. Verdiep je bijvoorbeeld in leuke tentjes om te lunchen op de bestemming, in mooie wandelroutes of in fotogenieke trekpleisters. Zet een paar uitstapjes op een rij die jou wel wat lijken. Zo wakker je, tussen de spanning door, ook de vakantievoorpret alvast aan. Voel je je verdrietig op reis? Kijk of je één van de dingen kunt doen waar je zo naar uitkeek. Dat leidt af van de heimwee.

Trouwens, het heeft mij überhaupt geholpen om na te gaan wat voor type vakantie bij mij past. Ik heb meer last van heimwee als ik me verveel op reis. Ik weet van mezelf dat ik niet heel blij wordt van een week doorbrengen in een hutje op de hei. Maar als je mij op een stedentrip laat gaan met een goed gevuld programma, vermaak ik me prima en verdwijnt de heimwee al snel. Heb jij vaak last van heimwee? Vraag je eens af of een ander type vakantie misschien beter bij je past. Experimenteer daarmee. Wie weet helpt het al iets.

7. Zorg voor herkenbare afleiding

En als laatste tip tegen heimwee: gooi leuke afleiding in je vakantiekoffer. Oftewel: dingen die je helpen om even niet bezig te zijn met de plek waar je bent en met wat je eventueel mist. Neem bijvoorbeeld je favoriete tijdschrift (of in mijn geval: een app vol tijdschriften) mee op reis. Download alvast je lievelingsserie, zodat je die ook op reis kunt kijken. Of neem je sportoutfit mee, zodat je ook op reis je sportsessie niet hoeft over te slaan.

Voel je je verdrietig? Sta er even bij stil en grijp dan naar je favoriete afleidingsmanoeuvre. Dan ebt het gevoel misschien al snel weer weg.

Wat werkt juist níet bij heimwee?

Maar er zijn ook heel veel tips tegen heimwee die helemaal niet zo fantastisch werken. Doe deze dingen vooral niet, zou ik zeggen:

• Ga jezelf niet opsluiten op je hotelkamer of in het vakantiehuisje. Als je geen afleiding hebt, wordt de heimwee waarschijnlijk alleen maar erger.
• Bel en app niet continu met het thuisfront. Dan wordt het gemis alleen maar groter.
• Krop de heimwee niet op en blijf er niet in je eentje mee zitten. Vind je het spannend om het er met je reisgezelschap over te hebben? Bel dan het thuisfront op.
• En ga ook weer niet je thuishaven veel mooier maken dan het is. Zie ook de pluspunten van een andere bestemming. Al is het maar dat je minder vaak hoeft te schoonmaken, dat je bijzonder eet of dat je weer eens iets anders dan anders ontdekt.
• Sla ook niet vakanties compleet over vanuit pure heimwee. Dat maakt de drempel van op vakantie gaan alleen maar groter.